Trong tiến trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, việc đầu tư phát triển hệ thống hạ tầng quân sự hiện đại, đồng bộ, có chiều sâu luôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Sân bay quân sự Phan Thiết - công trình trọng điểm quốc gia vừa được hoàn thành và đưa vào khai thác không chỉ là một thiết chế hạ tầng kỹ thuật quy mô lớn, mà còn là biểu tượng sinh động của trí tuệ tổ chức, ý chí chính trị và khát vọng hiện đại hóa Quân đội nhân dân Việt Nam trong thời kỳ mới.
Sân bay quân sự Phan Thiết có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng trong việc củng cố quốc phòng - an ninh và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.
Sân bay quân sự Phan Thiết có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng đối với sự nghiệp xây dựng Quân đội, củng cố quốc phòng - an ninh và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội đất nước. Đây là một trong những công trình then chốt góp phần hoàn thiện thế trận phòng không - không quân, tăng cường khả năng bảo vệ vững chắc vùng trời, vùng biển phía Nam, đồng thời đáp ứng yêu cầu huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và tác chiến trong điều kiện chiến tranh công nghệ cao.
Ngay sau khi chủ trương đầu tư dự án được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 25/QĐ-TTg ngày 18/3/2021, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đã xác định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, đòi hỏi sự lãnh đạo, chỉ đạo tập trung, thống nhất và quyết liệt, với phương châm “khẩn trương, quyết liệt, khoa học, hiệu quả”. Dưới sự lãnh đạo của Quân ủy Trung ương, trực tiếp là Ban Chỉ đạo của Bộ Quốc phòng, Quân chủng Phòng không - Không quân đã chủ động, sáng tạo triển khai đồng bộ nhiều giải pháp tổ chức thực hiện.
Chỉ trong thời gian một tháng khẩn trương khảo sát, lập dự án, Bộ Quốc phòng đã phê duyệt dự án đầu tư xây dựng sân bay quân sự Phan Thiết tại Quyết định số 1089/QĐ-BQP ngày 18/4/2021, thể hiện quyết tâm chính trị cao và năng lực tổ chức, điều hành khoa học của Quân đội trong điều kiện thời gian gấp, yêu cầu cao, khối lượng công việc lớn.
Với tổng mức đầu tư 7.925 tỷ đồng, sân bay quân sự Phan Thiết được thiết kế theo tiêu chuẩn Quân sự cấp I và Dân dụng cấp 4E của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO), có khả năng tiếp nhận các loại máy bay quân sự hiện đại cũng như máy bay thân rộng cỡ lớn như Boeing 777, Airbus A350.
Dự án được xây dựng trên diện tích 439,4 ha, gồm nhiều hạng mục lớn, đồng bộ và hiện đại. Khu bay là hạng mục trung tâm, với đường cất hạ cánh dài 3.050m, rộng 45m; hệ thống đường lăn, sân đỗ, bảo hiểm và tĩnh không được thiết kế đồng bộ, bảo đảm an toàn tuyệt đối cho hoạt động bay trong mọi điều kiện thời tiết và tác chiến. Hệ thống đài trạm thông tin dẫn đường, chỉ huy bay hiện đại cho cả máy bay quân sự và hàng không dân dụng, cùng các nhà che, nhà xưởng bảo dưỡng, sửa chữa máy bay, đáp ứng yêu cầu khai thác lâu dài, bền vững.
Song song với khu bay là hệ thống công trình doanh trại, bảo đảm cho hai trung đoàn không quân hoạt động huấn luyện bay và sẵn sàng chiến đấu, với quân số hơn 1.000 cán bộ, chiến sĩ. Các hạng mục được đầu tư xây dựng bài bản, gồm sở chỉ huy, nhà ở, nhà làm việc của Ban chỉ huy và các cơ quan, đơn vị; hệ thống kho tàng, trạm xưởng hậu cần - kỹ thuật. Đặc biệt, dự án đã đầu tư xây dựng khu nhà công vụ gồm 4 tòa nhà cao 7 tầng với 224 căn hộ, bảo đảm nơi ở ổn định cho gia đình cán bộ, nhân viên 2 trung đoàn, thể hiện sự quan tâm sâu sắc đến đời sống bộ đội, góp phần xây dựng hậu phương quân đội vững chắc.
Hệ thống hạ tầng kỹ thuật được xây dựng đồng bộ, hiện đại, bao gồm mạng lưới giao thông kết nối, hệ thống cấp điện, cấp - thoát nước, xử lý nước thải, thông tin liên lạc và phòng cháy chữa cháy. Đặc biệt, dự án còn xây dựng 5 trận địa phòng không, bảo vệ an toàn cho sân bay trong các tình huống tác chiến, nâng cao khả năng phòng thủ, bảo đảm vững chắc mục tiêu trọng yếu.
Cùng với đó, hàng trăm đầu trang thiết bị đặc chủng thuộc các chuyên ngành thông tin liên lạc, kỹ thuật hàng không, bảo đảm an toàn bay đã được đầu tư mua sắm, cải tiến, đáp ứng yêu cầu khai thác các loại máy bay quân sự và dân dụng hiện đại.
Để hoàn thành khối lượng công việc rất lớn trong thời gian ngắn, Quân chủng Phòng không - Không quân đã thành lập Ban Quản lý dự án với hơn 30 cán bộ, nhân viên có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm công tác, do đồng chí Phó Tư lệnh Quân chủng làm Trưởng ban; đồng thời, thành lập Tổ hiện trường với 11 đồng chí trực tiếp quản lý, điều hành và giám sát thi công. Quân chủng đã lựa chọn và ký hợp đồng với 78 nhà thầu, liên danh nhà thầu tư vấn, thi công, tạo nên sức mạnh tổng hợp trong tổ chức thực hiện dự án.
Quá trình triển khai dự án gặp không ít khó khăn, nhất là do dự án được thực hiện trên địa bàn mới, xa đơn vị, việc đi lại, chỉ đạo, điều hành gặp nhiều trở ngại; đặc biệt trong giai đoạn dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, làm gián đoạn chuỗi cung ứng vật tư, nhân lực và tiến độ thi công. Tuy nhiên, với quyết tâm chính trị cao, tinh thần trách nhiệm, ý chí vượt khó và sự đoàn kết, hiệp đồng chặt chẽ giữa cán bộ, nhân viên Quân chủng với các doanh nghiệp, đơn vị trong và ngoài quân đội, dự án đã hoàn thành, đưa vào khai thác sử dụng đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng và đáp ứng đầy đủ mục tiêu đầu tư đề ra.
Ngày 13/8/2024, Trung đoàn Không quân 920 đã thực hiện chuyến bay huấn luyện đầu tiên tại sân bay Phan Thiết, đánh dấu mốc quan trọng trong quá trình đưa công trình vào khai thác. Tiếp đó, ngày 30/7/2025, Trung đoàn Không quân 915 đã hoàn thành cơ động toàn bộ lực lượng từ sân bay Tuy Hòa về sân bay Phan Thiết và tổ chức bay huấn luyện. Thực tiễn khai thác cho thấy, sân bay Phan Thiết đã đáp ứng tốt yêu cầu bảo đảm bay cho hai trung đoàn không quân của Trường Sĩ quan Không quân, đồng thời sẵn sàng đáp ứng yêu cầu khai thác dịch vụ hàng không dân dụng trong thời gian tới.
Không chỉ mang ý nghĩa quân sự - quốc phòng, sân bay quân sự Phan Thiết còn mở ra dư địa phát triển kinh tế to lớn. Công trình này góp phần thúc đẩy thương mại, logistics, dịch vụ hàng không và du lịch quốc tế, tạo động lực phát triển mới cho khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, trong đó có tỉnh Lâm Đồng, góp phần đưa địa phương bứt phá mạnh mẽ trong thời kỳ hội nhập.
Sân bay quân sự Phan Thiết không chỉ là một công trình hạ tầng; đó là biểu tượng kết tinh của trí tuệ tập thể, ý chí sắt đá và khát vọng hiện đại hóa Quân đội nhân dân Việt Nam. Công trình là minh chứng sinh động cho năng lực lãnh đạo, tổ chức thực hiện của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và Quân chủng Phòng không - Không quân; là lời cam kết mạnh mẽ về trách nhiệm của Quân đội đối với Tổ quốc, với Nhân dân.
Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực diễn biến nhanh chóng, phức tạp, việc xây dựng thành công sân bay quân sự Phan Thiết đã góp phần quan trọng củng cố thế trận phòng không - không quân đa lớp, liên hoàn, nâng cao năng lực tác chiến tầm xa, cơ động chiến lược và phòng thủ không gian, bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc trong mọi tình huống.
Sân bay quân sự Phan Thiết - một công trình của hôm nay, nhưng mang tầm nhìn của tương lai; một dấu ấn lớn trong sự nghiệp xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, xứng đáng với niềm tin của Đảng, Nhà nước và Nhân dân.
Hồng Vĩnh