Trong bối cảnh toàn cầu hóa và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, khoa học - công nghệ (KHCN) và chuyển đổi số (CĐS) đang tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó có lĩnh vực tư tưởng, văn hóa. Không gian mạng ngày càng trở thành “mặt trận” quan trọng, nơi diễn ra sự giao thoa, cạnh tranh gay gắt giữa các hệ tư tưởng, quan điểm chính trị, giá trị văn hóa khác nhau. Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tăng cường ứng dụng KHCN, đẩy mạnh CĐS nhằm nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.
Tăng cường ứng dụng KHCN, đẩy mạnh CĐS nhằm nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng - nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên
Nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam là chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Đây là kim chỉ nam cho mọi đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; là cơ sở bảo đảm sự thống nhất về tư tưởng và hành động trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân. Bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là yêu cầu mang tính nguyên tắc mà còn là nhiệm vụ sống còn đối với sự nghiệp cách mạng của dân tộc.
Trong những năm gần đây, các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị triệt để lợi dụng sự phát triển của internet, mạng xã hội và các nền tảng số để đẩy mạnh hoạt động chống phá. Chúng sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như xuyên tạc lịch sử, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, bóp méo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; tung tin giả, tin xấu độc; lợi dụng các vấn đề nhạy cảm để kích động tâm lý hoài nghi, gây chia rẽ nội bộ, làm suy giảm niềm tin của Nhân dân. Trong bối cảnh đó, nếu không chủ động ứng dụng KHCN, không kịp thời CĐS thì công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng sẽ gặp nhiều khó khăn, thách thức.
Khoa học - công nghệ và chuyển đổi số là công cụ quan trọng trên mặt trận tư tưởng
Ứng dụng KHCN và CĐS mở ra những phương thức, cách làm mới, hiệu quả hơn trong công tác tư tưởng, lý luận. Trước hết, công nghệ số giúp mở rộng không gian, phạm vi và tốc độ lan tỏa của thông tin chính thống. Thông qua các nền tảng số, mạng xã hội, cổng thông tin điện tử, báo chí đa phương tiện, các quan điểm đúng đắn của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước có thể đến với cán bộ, đảng viên và Nhân dân một cách nhanh chóng, sinh động, dễ tiếp cận.
Bên cạnh đó, các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), phân tích dữ liệu, điện toán đám mây… cho phép theo dõi, phân tích xu hướng dư luận xã hội trên không gian mạng, kịp thời phát hiện các thông tin sai trái, thù địch, từ đó có biện pháp đấu tranh, phản bác phù hợp. Việc ứng dụng KHCN giúp công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng chuyển từ thế bị động sang chủ động, từ phản ứng chậm sang dự báo sớm.
CĐS cũng góp phần đổi mới mạnh mẽ nội dung, hình thức tuyên truyền, giáo dục lý luận chính trị. Thay vì những cách truyền đạt một chiều, khô cứng, các sản phẩm truyền thông số như video ngắn, đồ họa thông tin, podcast, bài viết tương tác… giúp truyền tải nội dung tư tưởng, lý luận một cách trực quan, hấp dẫn, phù hợp với từng nhóm đối tượng, nhất là thế hệ trẻ.
Thời gian qua, nhiều cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng đã bước đầu ứng dụng KHCN vào công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đạt được những kết quả tích cực. Báo và Phát thanh, Truyền hình Lâm Đồng, các trang thông tin điện tử, fanpage, kênh truyền thông trên mạng xã hội đã có nhiều bài viết, phóng sự đấu tranh trực diện, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch được lan tỏa rộng rãi trong toàn tỉnh.
Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy vẫn còn không ít hạn chế trong công tác này. Nhận thức về vai trò của CĐS trong công tác tư tưởng ở một số nơi chưa đầy đủ; hạ tầng công nghệ, nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu; việc phối hợp, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan chưa đồng bộ. Nội dung tuyên truyền trên không gian mạng có lúc, có nơi còn chậm đổi mới, chưa theo kịp xu hướng tiếp nhận thông tin của công chúng, đặc biệt là giới trẻ.
Giải pháp tăng cường ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số
Để nâng cao hiệu quả bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong bối cảnh mới, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp.
Thứ nhất, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên về vai trò của KHCN và CĐS trong công tác tư tưởng, công tác tuyên truyền. Đây là yếu tố quyết định bảo đảm sự thống nhất trong lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện.
Thứ hai, đẩy mạnh đầu tư hạ tầng công nghệ, xây dựng các nền tảng số phục vụ công tác tuyên truyền, giáo dục lý luận và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Từng bước hình thành hệ sinh thái số trong lĩnh vực tư tưởng, lý luận, bảo đảm an toàn, an ninh thông tin.
Thứ ba, chú trọng đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm công tác tư tưởng, báo chí có trình độ lý luận vững vàng, đồng thời thành thạo kỹ năng số, am hiểu công nghệ, có khả năng hoạt động hiệu quả trên không gian mạng.
Thứ tư, đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức tuyên truyền theo hướng hiện đại, linh hoạt, gần gũi, lấy người dân làm trung tâm, tăng cường tính đối thoại, tương tác, thuyết phục.
Có thể nói, tăng cường ứng dụng KHCN, đẩy mạnh CĐS trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là yêu cầu khách quan, tất yếu trong bối cảnh hiện nay. Đây không chỉ là giải pháp trước mắt mà còn là chiến lược lâu dài nhằm giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin của Nhân dân, góp phần bảo đảm sự ổn định chính trị - xã hội và sự phát triển bền vững của đất nước. Thực hiện tốt nhiệm vụ này chính là góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa trong thời kỳ mới.
Hồng Vĩnh