Ngành Y tế tỉnh Lâm Đồng tăng cường giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah
Trước tình hình Ấn Độ ghi nhận các trường hợp mắc và nghi mắc bệnh do vi rút Nipah. Thực hiện chỉ đạo của Bộ Y tế và Cục Phòng bệnh, Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng đã ban hành văn bản yêu cầu các đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh khẩn trương triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah.
Theo thông tin từ Hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, từ ngày 27/12/2025 đến 27/01/2026, Ấn Độ đã ghi nhận 05 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do vi rút Nipah (trong đó có 02 trường hợp có xét nghiệm khẳng định) tại một bệnh viện ở Tây Bengal. Bệnh do vi rút Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A1, vi rút này lây truyền chủ yếu từ động vật sang người (tại Ấn Độ hiện nay truyền qua loài dơi ăn quả) hoặc tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm bị nhiễm vi rút và cũng có thể lây truyền từ người sang người (qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của bệnh nhân); thời gian ủ bệnh trong khoảng từ 4 đến 14 ngày, người nhiễm vi rút có thể có các triệu chứng: sốt, đau đầu, đau cơ, nôn mửa và đau họng, sau đó có thể xuất hiện chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh cho thấy viêm não cấp tính. Tỷ lệ tử vong ước tính từ 40% đến 75%. Hiện bệnh chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật. Theo đó, Sở Y tế tỉnh Lâm Đồng yêu cầu:
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan tăng cường công tác phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah tại cộng đồng, cơ sở y tế và các khu vực nguy cơ cao, đặc biệt là Sân bay quốc tế Liên Khương, Cảng biển Vĩnh Tân, Cửa khẩu Bu Prăng và Cửa khẩu Đắk Peur; tổ chức giám sát chặt chẽ nhằm phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ, đặc biệt là các trường hợp có yếu tố dịch tễ liên quan đến quốc gia/vùng lãnh thổ đang ghi nhận ca bệnh; theo dõi chặt chẽ tình hình dịch bệnh trên thế giới và trong khu vực; kịp thời tham mưu các biện pháp ứng phó phù hợp; tổ chức tập huấn, hướng dẫn chuyên môn cho cán bộ y tế các tuyến về giám sát, phát hiện, xử lý ca bệnh và các biện pháp phòng, chống nhiễm khuẩn; chuẩn bị đầy đủ, sẵn sàng vật tư, hóa chất, trang thiết bị và phương tiện phòng hộ cá nhân, bảo đảm sẵn sàng phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh khi có tình huống xảy ra.
Trung tâm Y tế các khu vực, đặc khu tăng cường giám sát dịch bệnh tại cộng đồng; chủ động phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ, đặc biệt là các trường hợp có yếu tố dịch tễ liên quan đến người đi/về từ quốc gia hoặc vùng lãnh thổ đang ghi nhận ca bệnh; phối hợp trong công tác điều tra dịch tễ, lấy mẫu, theo dõi, quản lý người tiếp xúc gần và triển khai các biện pháp xử lý khi phát hiện trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc bệnh do vi rút Nipah trên địa bàn; đồng thời, tăng cường công tác truyền thông, tuyên truyền về tình hình dịch bệnh; Rà soát, chuẩn bị đầy đủ nhân lực, vật tư, trang thiết bị y tế phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn; sẵn sàng đáp ứng khi có tình huống dịch bệnh xảy ra.
Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn tỉnh tổ chức sàng lọc, phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do vi rút Nipah ngay tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; thực hiện nghiêm các biện pháp phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế; tăng cường công tác kiểm soát nhiễm khuẩn, bảo đảm không để xảy ra lây nhiễm chéo trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; phối hợp trong việc báo cáo, lấy mẫu, điều tra dịch tễ và xử lý các trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc bệnh theo đúng quy định.
Công tác kiểm dịch y tế tại sân bay, cảng biển, cửa khẩu phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng (Biên phòng, Hải quan, Cảng vụ, Hàng không) tăng cường giám sát y tế đối với người và phương tiện xuất nhập cảnh, nhằm phát hiện sớm, tổ chức cách ly tạm thời, điều tra dịch tễ và xử lý kịp thời các trường hợp nghi ngờ mắc bệnh ngay từ cửa khẩu; xây dựng, rà soát và triển khai kế hoạch phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah tại Sân bay quốc tế Liên Khương, Cảng biển Vĩnh Tân và các cửa khẩu Bu Prăng, Đắk Peur; phân công rõ nhiệm vụ, phương án phối hợp và tổ chức thực hiện hiệu quả, bảo đảm sẵn sàng đáp ứng khi có tình huống dịch.
UBND các xã, phường, đặc khu chỉ đạo Trạm Y tế xã, phường, đặc khu tăng cường giám sát dịch bệnh tại cộng đồng; công tác theo dõi, quản lý ca bệnh, ca nghi ngờ và triển khai các biện pháp phòng, chống dịch trên địa bàn; đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân thực hiện các biện pháp phòng bệnh; Bảo đảm các điều kiện cần thiết để Trạm Y tế thực hiện nhiệm vụ phòng, chống dịch bệnh theo quy định.
.
.
(Infographic thông tin về tình hình dịch bệnh do vi rút NIPAH của HCDC (Trung tâm kiểm kiểm soát bệnh tật thành phố Hồ Chí Minh) theo nguồn của Bộ Y tế).
Ánh Ly